عمومی
همراه با قرآن
آیه 35 سوره محمد
فَلَا تَهِنُوا وَتَدْعُوا إِلَى السَّلْمِ وَأَنْتُمُ الْأَعْلَوْنَ وَاللَّهُ مَعَكُمْ وَلَنْ يَتِرَكُمْ أَعْمَالَكُمْ
پس [با توجه به یاری و کارسازی خدا] سست نشوید و [کافران و مشرکان را] به آشتی و صلحی [که برای شما خفّت بار است] دعوت نکنید، در حالی که شما برتر هستید و خدا با شماست و هرگز از [ثواب و پاداش] اعمالتان نمی کاهد.
ترجمه (مکارم شیرازی)
پس (شما ای اهل ایمان در کار دین) سستی روا مدارید و (از ترس جنگ، کافران را) دعوت به صلح مکنید، که شما غالب و بلند مقامتر خواهید بود و خدا با شماست و از (ثواب) اعمال شما هیچ نمیکاهد.
معانی کلمات آیه
تهنوا: وهن: ضعف و سستى. «فلا تهنوا»: ضعيف و سست نشويد.
سلم: صلح و سازش.
اعلون: غالبها. آن از علو است به معنى برترى و غلبه. مفرد آن اعلى است.
يتركم: در مجمع فرموده: وتر به معنى نقصان و اصل آن به معنى قطع است گويند: «وتره يتره و ترا: اذا نقصه» لَنْ يَتِرَكُمْ أَعْمالَكُمْ ثواب اعمال شما را ناقص نمىكند.[۱]
تفسیر نور (محسن قرائتی)
فَلا تَهِنُوا وَ تَدْعُوا إِلَى السَّلْمِ وَ أَنْتُمُ الْأَعْلَوْنَ وَ اللَّهُ مَعَكُمْ وَ لَنْ يَتِرَكُمْ أَعْمالَكُمْ «35»
پس سستى نورزيد، تا به سازش دعوت كنيد، با اينكه شما برتريد و خداوند با شماست و هرگز چيزى از (پاداش) اعمالتان را كم نمىكند.
نکته ها
جمله «يَتِرَكُمْ» از «وتر» به معناى نقصان و كاهش است.
سؤال: قرآن در يك جا مىفرمايد: «وَ إِنْ جَنَحُوا لِلسَّلْمِ فَاجْنَحْ لَها» «1» اگر دشمن آغوش خود را براى صلح باز كرد، شما نيز بال خود را بگشاييد و پيشنهاد صلح را بپذيريد، امّا اين آيه از صلح انتقاد كرده و مىفرمايد: «فَلا تَهِنُوا وَ تَدْعُوا إِلَى السَّلْمِ» پس تكليف چيست و بايد به كدام آيه عمل كرد؟
پاسخ: هر آيه نظر به يك جنبهاى دارد، سازش بر اساس ترس و سستى و رعب زدگى ناپسند است، زيرا آرزو و علاقه دشمنان همين است، «وَدُّوا لَوْ تُدْهِنُ فَيُدْهِنُونَ» «2» امّا مدارا كه از موضع قدرت و ترحم بر ضعيف است، پسنديده مىباشد. چنانكه آهسته رفتن گاهى بر اساس ضعف جسمى است وگاهى براى همراهى با كودكان و سالمندان كه توان تند رفتن ندارند. اسلام مىفرمايد: شما از نظر روحيه، قدرت و امكانات بايد در مرحله عالى باشيد و در آن حال اگر دشمن تقاضاى صلح كرد بپذيريد.
مراد از معيّت و همراهى خداوند با مؤمنان «وَ اللَّهُ مَعَكُمْ»، معيّت عمومى خداوند، كه فرموده است: «هُوَ مَعَكُمْ أَيْنَ ما كُنْتُمْ» «3» نيست، بلكه معيّت خاص است كه در اينجا به معناى عزّت و نصرت و هدايت ويژه الهى نسبت به مجاهدان راه اوست. «4» چنانكه در آيات ديگر نيز به اين همراهى خاص اشاره شده است: «إِنَّ اللَّهَ لَمَعَ الْمُحْسِنِينَ» «5»
هنگامى كه خداوند متعال خطاب به مؤمنان فرمود: «وَ أَنْتُمُ الْأَعْلَوْنَ» امكان داشت كه
«1». انفال، 61.
«2». قلم، 9.
«3». حديد، 4.
«4». تفسير فرقان.
«5». عنكبوت، 69.
جلد 9 - صفحه 103
برخى مؤمنان با ديدن كمى نفرات خودى و كثرت نفرات و تجهيزات و قدرت دشمن دچار ترديد و دودلى شوند، لذا خداوند بلافاصله فرمود: «وَ اللَّهُ مَعَكُمْ». «1»
پیام ها
1- مؤمن، نبايد به خود سستى راه دهد. يا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا … فَلا تَهِنُوا
2- صلابت و استحكام جبهه داخلى، شرط اساسى پيروزى است. فَلا تَهِنُوا …
3- پيشنهاد صلح و سازش، از جانب جبهه ايمان مطرح نمىگردد. «فَلا تَهِنُوا وَ تَدْعُوا إِلَى السَّلْمِ» (ولى اگر دشمنان پيشنهاد دادند و به مصلحت بود پذيرفته مىشود. «وَ إِنْ جَنَحُوا لِلسَّلْمِ فَاجْنَحْ لَها»)
4- به مسلمانان روحيه بدهيد و ارزش آنان را به خودشان تذكّر دهيد. «وَ أَنْتُمُ الْأَعْلَوْنَ وَ اللَّهُ مَعَكُمْ»
5- امدادهاى الهى همواره با مؤمنان مجاهد است. «وَ اللَّهُ مَعَكُمْ»
6- خداوند، پاداش مجاهدان را تضمين نموده است. «وَ لَنْ يَتِرَكُمْ أَعْمالَكُمْ»
پانویس
تفسير احسن الحديث، سید علی اکبر قرشی، ج10، ص205
منابع
تفسیر نور، محسن قرائتی، تهران:مركز فرهنگى درسهايى از قرآن، 1383 ش، چاپ يازدهم
اطیب البیان فی تفسیر القرآن، سید عبدالحسین طیب، تهران:انتشارات اسلام، 1378 ش، چاپ دوم
تفسیر اثنی عشری، حسین حسینی شاه عبدالعظیمی، تهران:انتشارات ميقات، 1363 ش، چاپ اول
تفسیر روان جاوید، محمد ثقفی تهرانی، تهران:انتشارات برهان، 1398 ق، چاپ سوم
برگزیده تفسیر نمونه، ناصر مکارم شیرازی و جمعي از فضلا، تنظیم احمد علی بابایی، تهران: دارالکتب اسلامیه، ۱۳۸۶ش
تفسیر راهنما، علی اکبر هاشمی رفسنجانی، قم:بوستان كتاب(انتشارات دفتر تبليغات اسلامي حوزه علميه قم)، 1386 ش، چاپ پنجم
موسسه اهلالبیت (ع)
عمومی
📢 بررسی #هفت_تکلیف_راهبردی در روزنامه «#صدای_ایران»؛ چراغی در سنگر بیاویز
🔹️ در پیام راهبردی رهبر معظم انقلاب اسلامی به مناسبت چهلم شهدای جنگ تحمیلی ۱۲روزه، «هدایت معنوی و نورانی کردن دلها و توصیه به صبر و سکینه و ثبات مردمی»، بهعنوان ششمین تکلیف از تکالیف هفتگانه، متوجه قشر روحانیت شده است. این مطالبه مستقیم از علمای دین، بیانگر جایگاه خاص روحانیت در مدیریت بحرانهای ملی از رهگذر آرامشبخشی ایمانی به جامعه است.
🔹️ قرآن کریم در سوره فتح، نزول «سکینه» بر دلهای مؤمنان را نعمتی بزرگ میداند:
«فَأَنزَلَ اللَّهُ سَكِينَتَهُ عَلَىٰ رَسُولِهِ وَ عَلَى الْمُؤْمِنِينَ وَ أَلْزَمَهُمْ كَلِمَةَ التَّقْوَىٰ»
سکینه، آرامش و اطمینان الهی است؛ نعمتی که هرگاه در یک جامعه جاری شود، بستر بروز ظرفیتها، تقویت ارادهها و رشد و پیشرفت فراهم میگردد. تقوا، دعا، ترک گناه و توسل به اهل بیت علیهمالسلام از جمله راهکارهای دستیابی به این سکینهاند که در منابع دینی ما تأکید شدهاند.
🔹️ در تمام مقاطع تاریخ انقلاب اسلامی، دشمنان تلاش کردهاند این سکینه و ثبات را در ایران اسلامی بر هم زنند؛ از ایجاد درگیریهای قومیتی در سالهای آغازین انقلاب، تا تحمیل جنگ هشتساله و فتنههای متوالی سیاسی، و در نهایت جنگ اخیر ۱۲روزه. اما نهتنها در هیچیک از این موارد به هدف خود نرسیدند، بلکه ملت ایران هربار با صلابتی بیشتر، بر همبستگی و ایستادگی خود افزود.
🔹️ این مقاومت ریشه در ایمان دارد؛ در آموزهای از قرآن که فرموده است:
«فَاسْتَقِمْ كَمَا أُمِرْتَ وَ مَنْ تَابَ مَعَكَ»
و نیز: «وَ إِن تَصْبِرُوا وَ تَتَّقُوا لَا يَضُرُّكُمْ كَيْدُهُمْ شَيْئًا»
در نگاه قرآنی، صبر و تقوا نه یک فضیلت فردی، بلکه یک سلاح راهبردی در میدان نبرد با دشمن است. رهبر انقلاب نیز در بیانات مختلف بر این قاعده قرآنی تأکید کردهاند: «اگر اهل حق با نیّت، همّت، صبر و استقامت مبارزه کنند، بیتردید پیروز خواهند شد.»
🔹️ در این میان، روحانیت نقشی بیبدیل دارد. به تعبیر احادیث متقن، علمای دین وارثان انبیای الهیاند؛ و به همین اعتبار، مشابه همان مسئولیتی را بر دوش دارند که پیامبران در قبال امتهای خود داشتند: دعوت به هدایت، صبر، سکینه و ثبات. امروز نیز در هنگامهی جنگ ترکیبی دشمن، این قشر باید بیش از پیش به وظایف خویش واقف و عامل باشد.
🔹️ روحانیون باید از تمام ظرفیتهای تبلیغی – از منبر و مسجد، هیئت و مجالس عزاداری، تا گفتگوهای مستقیم و رسانههای نوین – بهره بگیرند تا چراغی از نورانیت الهی در دلها بیفروزند. تبیین درست مسائل، پاسخگویی متین و منطقی به شبهات، و تقویت امید و ایمان در دل مردم، مهمترین وظیفهای است که امروز بر دوش این قشر نهاده شده است.
🔹️ در دورانی که دشمن میکوشد با جنگ شناختی، دلها را بلرزاند و ذهنها را مشوش کند، تکیهگاه معنوی مردم بودن، از بالاترین مصادیق جهاد است. همانگونه که در جنگ تحمیلی نظامی، سربازان از مرزها دفاع کردند، امروز روحانیت باید از مرزهای ایمان، آرامش و پایداری دفاع کند.
عمومی
▪️ انسان ۲۵۰ ساله | امام حسن علیهالسلام زمینهساز حماسه عاشورا
◾ حضرت آیتالله خامنهای:
🖋امام حسن جنگ نظامی را - با آن دشمنی که قبلا باید افشا بشود و سپس با آن مبارزه بشود - متوقف کرد تا جنگ سیاسی، جنگ فرهنگی، جنگ تبلیغاتی و جنگ اسلامی خود را با او شروع بکند. … امام حسن زمینهساز عاشورا و تداوم امامت در شیعه بود.
۱۳۶۴/۰۳/۱۷
📆هفتم صفر، سالروز شهادت حضرت امام حسن مجتبی علیهالسلام تسلیت باد
عمومی
📢به مناسبت سالروز شهادت حضرت امام حسن علیهالسلام
✍️حسین نهی به قاسم دهد، حسن دستور / ز من بپرس که سلطان کربلا حسن است
▪️دعای زندهدلان صبح و شام «یا حسن» است
که موی تیره و روی سپید با حسن است
▪️حسین میشنوم هرچه «یا حسن» گویم
دو کوه هست ولی کوه بیصدا حسن است
▪️به کفر گفت که دست حسن دوایی نیست
درست گفت برادر! خود دوا حسن است
▪️مبین ز نسل حسن هیچکس امام نشد
به حُسن بینی اگر هر امام را، حسن است
▪️حسین نهی به قاسم دهد، حسن دستور
ز من بپرس که سلطان کربلا حسن است
▪️بخوان به نام پسر تا پدر دهد راهت
بیا که کنیهی شیر خدا “أباحسن” است
👈به مناسبت هفتم صفر سالروز شهادت حضرت امام حسن مجتبی علیهالسلام، شعرخوانی آقای محمد سهرابی در حضور رهبر انقلاب در تاریخ ۱۳۹۶/۰۳/۲۰
عمومی
🖥«حق به حقدار میرسد»
📝خردهروایتهایی از گپوگفت با خانوادههای شهدای جنگ تحمیلی اخیر در حاشیه مراسم بزرگداشت چهلم این شهیدان در حسینیه امام خمینی؛
۱۴۰۴/۵/۷
📖 محمد مهدی و لبخندهای همیشگیاش بود که حال دلم را خوب میکرد. روز آخر بعد از نماز صبح آمد کنار تختم، دستهایم را بوسید. لبخند زد و گفت: «برایم دعا کن»
بیدلیل دلم آشوب شد. نگاهش کردم. این ماههای آخر همیشه روزه بود. به چشمم زیباتر از همیشه میآمد. رفت و لباسهای سربازیاش را پوشید و دوباره آمد کنارم. خم شد، کف دستش را بوسید و آرام چسباند کف پایم. عاقبتبهخیری حق او بود.
👈راوی: مادر ِشهید محمدمهدی میرزایی
📝به قلم نجمه صفاتاج
